Medea, De Standaard 2011

Maarten Beirens, 20 mei 2011
MUZIEKTHEATER – Medea – Transparant en Veenfabriek
Gezien in deSingel in Antwerpen op 18 mei 2011

Het gaat snel voor componist Wim Henderickx. Zopas konden we het percussieconcerto Groove! ontdekken en bleek Mudra een van de lichtpunten van Ars Musica. Het Hermes Ensemble brengt een cd uit met recente ensemblewerken. En nu komt bij die indrukwekkende oogst nog een nieuwe muziektheaterproductie, te zien op het festival Opera XXI. Voor Medea staat de muziek van Henderickx naast teksten van Peter Verhelst. Die vatte het Griekse drama samen in vier monologen.

Regisseur Paul Koek koos voor een uitgesproken statische aanpak. Net zoals de monologen van Verhelst telkens de perceptie van een van de hoofdpersonen in het drama aan bod laat komen, vormt het hele muziektheaterwerk een gestileerd ritueel. Het Hermes Ensemble, de Turkse zangeres Selva Erdener en de vier acteurs van Veenfabriek zitten op één rij over de hele breedte van het podiium, oog in oog met het publiek. Af en toe stappen een of meerdere muzikanten of acteurs daaruit naar voor. Muziek, tekst of toneelspel krijgt dan een opstoot, om daarna weer samen te vallen in het collectieve ritueel, als één voortdurend aanwezig Grieks koor.

Het is de muziek die de sfeer en de continuïteit van de voorstelling in grote mate bepaalt. Wim Henderickx schreef hiervoor zijn somberste partituur. De woordeloze zang van Selva Erdener en de zorgvuldig uitgekozen timbres van de instrumenten voegen zich samen in wat één langgerekte klaagzang is.

Prachtig is het hoe details hier zo treffend de muzikale draagkracht bepalen. De combinatie van de Armeense duduk met de fluit en de klarinet, de wrange elektrische gitaar, de ijle laag van elektronische klanken. En bovenal de met natuurvellen bespannen raamtrommels die met rijke, indringende klanken de hartslag van de muziek bepalen.

En dan was er nog de présence waarmee Erdener, als alter ego van Medea, haar abstracte zanglijnen tot leven bracht. Ze gaf de muziek een diepe gloed.

(...)